Zawody, które zginą!

Gdy byłem małym chłopcem wszyscy pytali się, kim będę, gdy będę duży. To pytanie było wytrychem do sprawdzenia zainteresowań lub ambicji u małego człowieka. Część z moich małych kolegów i koleżanek odpowiadała o strażakach, lekarkach, pielęgniarkach czy hutnikach. A gdyby tak zawód, który wybrali po 25 latach przestał istnieć?

Pytanie maluchów o zawód jest jak prośba o podanie pogody na rok do przodu. Ostatnio przy okazji wyliczanki mojej córki padło zdanie, że bardzo dobrze radzi sobie z liczeniem i prawdopodobnie stanie się księgową. Od razu w głowie ojca pojawił się cały proces dochodzenia do tego zawodu by na końcu procesu myślowego oznajmić, że w związku z rozwojem technologii i metod zarządzania prawdopodobnie za 25 lat nie będzie takiego zawodu. Rozwój technologii sprawia, że procesy przekształcania ludzkich procesów decyzyjnych na procesy sterowane przez informatykę zdecydowanie i logarytmicznie przyspieszyły. Dziś w zakładzie chemicznym o powierzchni 20 tyś. metrów kwadratowych pracuje 5 pracowników, którzy z jednego miejsca w zakładzie obserwują komputery, które same wykonują za nich pracę. Podobnie jest w piekarniach, zakładach przetwórstwa, fabrykach samochodów itd. Magiczna zautomatyzowana „ręka” robota radzi sobie dosyć sprawnie na linii produkcyjnej, nie narzeka, że ją boli nadgarstek, nie przyjdzie na kacu, nie zapomni dokręcić śruby. To przedsmak zmiany, której efektem będzie ewidentna zmiana w obszarze zawodów „umysłowych”. Bo o ile możemy sobie spokojnie wyobrazić, że zawody związane z pracą fizyczną można zamienić na wykorzystanie narzędzi i urządzeń to jakoś słabo nam idzie z wyobrażeniem sobie, że decyzje, które sami teraz podejmujemy będąc pracownikami umysłowymi da się zastąpić. Na nasze nieszczęście lub szczęście duża część procesów już dziś jest zastąpiona i teraz odbywa się obliczanie, co będzie bardziej niezawodne.

Pomyślmy o świecie za 50 lat. O tym czy wasz zawód będzie zawodem czy tylko funkcją w złożonym systemie sterowania? Czy wiecie, że 95% czasu lotu prawie każdego samolotu długodystansowego jest prowadzone bez udziału, żadnego z pilotów? Jak będzie za 50 lat? Czy wiecie, że 90% produktów, które spożywacie jest wytworzone przez procesy zarządzane przez automatykę napędzaną informatyką? Cokolwiek weźmiesz teraz do ręki jest efektem procesu produkcyjnego, cokolwiek teraz robisz może być zamienione w proces i nawet, jeśli teraz nie dajesz wiary, że odpowiednie algorytmy badające historyczne zdarzenia mogą na ich podstawie podejmować decyzje to wkrótce na twoich oczach się to stanie.

Kowal, Szewc, Zegarmistrz, Kołodziej, Zdun, Monter na linii produkcyjnej, kreślarz i wielu innych również nie wierzyli, że mogą przestać być potrzebni. Dziś na celowniku są dużo bardziej złożone zawody (np. aktor), więc nie ustawaj w myśleniu, co takiego unikalnego robisz, czego nie może za Ciebie zrobić komputer lub czy to, co robisz nie może być wyparte przez całkiem nowe działanie.